<h2><span style="font-size: 18pt;">کۆمار کوردستانێ ئەوا هندەك ب خەلەتیڤە دبێژنێ کۆمار مهابادێ ڕوودانەکا دیرۆكی یا گرنگ و دیار ل بزاڤا نەتەوەیی و ڕزگاریخوازا کوردیدا گرنگیا بابەتێ ڤەکۆلین و شرۆڤەکرنا ڕوودانێن وێ د هندێ دایە کو یا تژی پەند و سەرهاتییە بۆ ئەڤرۆیا دۆزا کوردی پشتی دەستپێکرنا شەرێ جیهانییێ دووێ هێزێن بریتانی و سوڤیەتێ ل تەباخا (1941) ئیران داگیرکر و شاهێ وێ ژی (رزا شاھ)نەچار بوو تەنازلێ یان ژی دەستهەلاتا خۆ بۆ کورێ خۆ (محەمەد رزا شاھ) بچیتە سەر کورسییا دەستهەلاتێ و ژبەر ڤێ چەندێ ژی باشوورێ ئیرانێ کەتە ژێر دەستهەلاتا هێزێن بریتانی (ئنگلیزا) ڤە و باکوورێ ڕۆژئاڤایێ ئیرانێ ئانکو (ڕۆژهەلاتا کوردستانێ )کەتە ژێر دەستهەلاتا هێزێن سوڤیەت (رووسیا)ڤە ئەڤە بوو ئەگەرێ وێ چەندێ پشكەك ژ دەستهەلاتا ئیرانێ کێم ببیت و دەلیڤە ژی هاتە خۆشکرن کو کورد ب گەلەک سەرهلدانێن چەکداری ڕابن ل دەڤەرێن کوردی یێن ل ڕۆژهەلاتا کوردستانێ. کو د ئەنجامدا شیان ڕەنگەکێ کارگێرییا خوەیی یان (حکمێ زاتی) پەیدابکەن ژ سالا </span>(1941ــ1945) <span style="font-size: 18pt;">و هەر دیسان دەلیڤە هاتە خۆشکرن ژبۆ پێکئینانا ڕێکخراوێن سیاسی یێن کوردی ل ڕۆژھەلاتا کوردستانێ وەکی حزبا ئازادیخوازا کوردستانێ، و کومەلەیا ژیانەوەی کوردی و پارتی دیموکراتی کوردستان ــ ئیران، کو ئەڤ ڕێکخراوە و حزبێن سیاسی بوونە ڕێکخوشکەرێ سەرەکی بۆ پەیداکرنا بارێ سیاسی یێ گونجای بۆ پەیدابوونا کۆمارا کوردستانێ دگەل ب دووماهی هاتنا شەرێ جیهانییێ دووێ بزاڤا نەتەوەی و ڕزگاریخوازا کوردی ل ئیرانێ کەتە قوناغەکا نوودا، د ڤێ قوناغێدا هەمی لایەنێن سیاسی یێن کورد خەبات ل ژێر سەرکردایەتییا ئێکگرتیدا دکر. ئەڤ خەباتە یا بەردەوام بوو حەتا گەهشتییە ئارمانجێن خۆ ئەو ژی ڕاگەهاندنا کۆمارا کوردستانێ ل (22کانوونا دووێ 1946) ل گۆرەپانا (چوار چرا)ل مهابادێ یان (سەبلاغ) ب سەرۆکایەتییا (قازی محەمەد) و حکومەتا کوردی پێکئینا کو داخوازا دیموکراتیەتیێ بۆ ئیرانێ و ئۆتۆنومی بۆ کوردستانێ دکر.</span></h2> <h2>* پشكەك ژ وەزیرێن حکومەتا کۆمارا کوردستانێ:-</h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١ــ حاجی بابە شێخ شێخ. سەرۆكوەزیران </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٢ــ محەمەد حسێن سەیف قازی. وەزیرێ بەرەڤانییێ </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٣ــ محەمەد ئەمین موعینی. وەزیرێ ناڤخۆیی </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٤ــ ئەحمەد ئالەهی. وەزیرێ ئابووری </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٥ــ کەریم ئەحمەدیان. وەزیرێ پۆستە </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٦ــ حاجی عەبدولرەحمان ئالیخانی زادە. وەزیرێ دەولەتێ </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٧ــ مەناف کەریمی. وەزیرێ پەروەردێ </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٨ــ سەدیق حەیدەری. وەزیرێ ڕاگەهاندنێ </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٩ــ خەلیل خسرۆیی. وەزیرێ کار </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١٠ــ حاجی مستەفا داودی. وەزیرێ بازرگانی </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١١ــ مەحموود وەلی زادە. وەزیرێ چاندنێ </span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">* گرنگترین کارێن نەتەوەیێن کۆمارا کوردستانێ:-</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١ــ زمانێ کوردی بۆ زمانێ ڕەسمی ل کوردستانێ.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٢ــ گوهۆرینا ناڤێن قوتابخانا ژ ناڤێن فارسی بۆ ناڤێن کوردی.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٣ــ پێکئینانا لیژنەکێ ب ناڤێ (هەیئەتی فەرهەنگی کوردستان) ژ بۆ دانانا بەرنامەیێن چاککرنێ د بیاڤێ پەروەردی و فێرکردنێدا.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٤ــ ڤەکرنا چەندین قوتابخانێن نوو یێن کور و کچان ب زمانێ کوردی.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٥ــ وەرگێرنا چەندین پەرتووکێن فارسی بۆ زمانێ کوردی.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٦ــ بۆ ئێکەمین جار گۆتارێن ڕۆژا ئەینی ب زمانێ کوردی هاتنە خواندن.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٧ــ گەشەکرنا بزاڤا ڕۆژنامەڤانیێ و چاپکرنا چەندین ڕۆژنامە و گۆڤارا ب زمانێ کوردی.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٨ــ ڤەکرنا پەرتووکخانەکا گشتی ل مهابادێ.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٩ــ دامەزراندنا ئێزگەهێ ڕادیویێ ل مهابادێ.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١٠ــ دامەزراندنا ئێکەتییا ئافرەتێن کوردستانێ ل (1946/3/15)ب سەرۆکایەتییا مینا قازی خێزانا پێشەوا قازی محەمەد.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١١ــ دامەزراندنا ئێکەتیا جوانانی (لاوان) دیموکراتا کوردستانێ ب سەرۆکایەتییا عەلی خسرویی.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١٢ــ هنارتنا قوتابیێن کورد بۆ ئێکەتییا سوڤیەت ژبۆ وەرگرتنا باوەرنامەیێن ئەکادیمی د بیاڤێ زانستێن لەشکەریدا.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١٣ــ دامەزراندنا کۆمپانییەکا بازرگانی ب ناڤێ (شرکە ترقي کوردستان).</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١٤ــ دامەزراندنا لەشکەرەکێ کوردی یێ ب رێك و پێك.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">* کەڤتنا کۆمارا کوردستانێ ڤەدگەڕیتەڤە بۆ چەند ئەگەران:-</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">- ئەگەرێن دەرڤە:</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">١ــ ڤەکێشانا هێزێن سۆڤیەت ژ ئیرانێ پشتی ئارمانجا خۆ یا سەرەکی ب جهئینایی کو ب دەستڤەئینانا وەرگرتنا پەترۆلێ بۆ ژووریا ئیرانێ.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٢ــ هاریکاری و پشتەڤانییا ئەمریکا و بریتانیا بۆ حکومەتا ئیرانێ هەژی گۆتنێیە ڕۆلێ حکومەتا ئەمریکی گەلەك زێدەتر بوو.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٣ــ هەلویستێ دەولەتێن دەوروبەر (عیراق ــ تورکیا) ژ کۆمارا کوردستانێ ئەو بوو کۆمارا کوردستانێ مەترسیەکا مەزن ل سەر ئاسایشا وەلاتێن وان و پێدڤی هندێیە کو شیانێن خۆ بکەنە ئێک بۆ ژناڤبرنا وێ.</span></h2> <h2><span style="font-size: 18pt;">٤ــ سەرنەگرتنا دانوستاندنێن دناڤبەرا حکومەتا ناڤەندییا ئیرانێ و حکومەتا کۆمارا کوردستانێ ژبەر دلڕەشیا حکومەتا ناڤەندی دانوستاندناندا و ڕازینەبوونا وێ کو چ بەلێنان ب نڤیسینا بدەتە کوردان.</span></h2> <h2></h2> <h2></h2> <h2></h2> <h2></h2> <h2></h2>
