سیاسەت دناڤبەرا بەرژەوەندییێن بەرتەنگ و ئەرکێ نەتەوەییدا

سیاسەت د ڕامانا خۆ یا زانستیدا، هونەرێ برێڤەبرنا جڤاکی و دەولەتێ یە. لێ د گەلەک جاراندا، مۆدێلا سیاسەتێ ل دەف مە ژ ڕامانا خۆ یا ڕاستەقینە هاتیە دەرخستن و وەك ئامرازەك بۆ ململانێ و دەستکەڤتێن شەخسی هاتیە دیتن. ئەڤڕۆ، پتر ژ هەر دەمەکێ، پێدڤییا مە ب تێگەهشتنەکا نوو بۆ کارێ سیاسی هەیە.
سیاسەت نە ب تنێ دەسهەلاتە
گۆمان تێدا نینە کو ئارمانجا هەر حزب یان لایەنەکێ سیاسی گەهشتنە ب کورسییێ، لێ خالا گرنگ ئەوە؛ پشتی گەهشتنا ب دەسهەلاتێ دێ چ کەی؟ سیاسەتا سەرکەڤتنێ ئەو نینە کو بزانی چەوا بەرامبەری خۆ لاواز دکەی، بەلکو ئەوە کا چەوا دێ ب کێمترین زیان و زۆرترین دەستکەڤت جڤاکی بەرەڤ قۆناغەکا باشتر بەت.
ئالەنگاریێن جیهانی و کارتێکرنا وان
ئەڤڕۆ جیهان د قۆناغەکا لێکترازاو دا دەرباز دبیت. گوهۆڕینێن ئابووری، تەکنۆلۆژیا پێشکەڤتی، و گوهۆڕینێن جیۆپۆلیتیکی ل دەڤەرێ مە نەچار دکەن کو سیاسەتا مە نە یا کاردانەوەی بیت، بەلکو سیاسەتەکا “پلان بۆ دارێژتی” بیت. دەولەتێن سەرکەڤتی ئەو نینن یێن خودان چەکێن بهێز، بەلکو ئەو دەولەتن یێن خودان سازییێن سیاسی یێن بهێز و دادپەروەر.
ئەرکێ سیاسییێ ژیر
سیاسەتمدارێ ژیر ئەو نینە یێ ب زمانەکێ توند د ئاخڤیت، بەلکو ئەو یە یێ کو:
• دیالۆگێ دکەتە بنەمایێ چارەسەریا ئاریشه‌یان.
• بەرژەوەندییا گشتی دێ پتر پارێزیت ژ یا حزبی.
• دزانیت کەنالی پەیوەندییێ دگەل جیهانا دەرڤە چەوا ل سەر بنەمایێ هەڤسەنگییێ ڕادگریت.
ل دوماهيیێ؛
سیاسەت د ناڤەڕۆکا خۆ دا بەرپرسیارەتییەکا ئەخلاقییە بەری کو پۆست و پلە بیت. هەتا مۆدێلا سیاسەتا مە ژ “ململانێیا پۆستان” نەگوهۆڕیت بۆ “پێشبڕکێیا خزمەتگوزارییێ”، گوهۆڕینێن ڕاستەقینە دێ ب زەحمەت بن. قۆناغا نوو پێدڤی ب ئەقلەکێ سیاسی یێ ڤەکری و سەردەمیانە هەیە کو بشێت بەرەڤ پاشەڕۆژەکا گەشتر هەنگاڤان باڤێژیت.
نڤیسین؛ ئه‌دور رياز قائيد