• سه‌ره‌كی
  • ناڤخۆ
  • كوردستانى
  • رۆژهه‌لاتا ناڤین
    • ئیراقی
    • توركیا
    • ئیران
    • سووریێ
  • جیهانی
  • ئابوور
  • وه‌رزش
  • هه‌مه‌ره‌نگ
    • ساخله‌می
    • جڤاكی
    • ئه‌ده‌ب و هۆنه‌ر
    • هه‌مه‌ره‌نگ
  • بەرنامە
    • ساخلەمی
  • ڤیدیۆ
    • راپۆرت
    • فیچه‌ر
  • گۆتار
  • په‌رتووك
چوارشەممە, ئاب 19, 2026
Xaniagency
No Result
View All Result
  • سەرەکی
  • كوردستانى
  • ناڤخۆ
  • رۆژهه‌لاتا ناڤین
    • ئیراقی
    • توركیا
    • ئیران
    • سووریێ
  • جیهانی
  • دەق و دەق
  • ئابوور
  • ساخله‌می
  • هه‌مه‌ره‌نگ
  • وه‌رزش
  • ڤیدیو
  • سەرەکی
  • كوردستانى
  • ناڤخۆ
  • رۆژهه‌لاتا ناڤین
    • ئیراقی
    • توركیا
    • ئیران
    • سووریێ
  • جیهانی
  • دەق و دەق
  • ئابوور
  • ساخله‌می
  • هه‌مه‌ره‌نگ
  • وه‌رزش
  • ڤیدیو
No Result
View All Result
Xaniagency
No Result
View All Result
Home دەق و دەق

هەرێما کوردستانێ د هەڤکێشەیا ئاساییشا دەڤەرێ دا

زه‌ری نه‌وزاد

2026-08-19
in دەق و دەق
A A

هەرێما کوردستانێ كاره‌كته‌ره‌كا سەرەکی یە د هەڤکێشەیێن ئه‌منی و سیاسی یێن عیراقێ و ڕۆژهەلاتا ناڤین دا، ئەڤە ژی ژ بەر هەلکەفتێ وێ یێ جوگرافی و پێگەهێ وێ یێ دەستووری و گرنگیا وێ یا ئابووری و پەیوەندیێن وێ یێن هەرێمی و نێڤدەولەتی، ئەڤ فاكته‌ره‌ بووینە ئەگەر کو هەرێما کوردستانێ ببیتە بیاڤەکێ گرنگ کو سنۆرێن خۆ یێن جوگرافی دەرباز بکەت، و ببیتە پشکەک ژ هەژمارێن ستراتیژی یێن زلهێزێن هەرێمی و نێڤدەولەتی، ژ بەر هندێ ئەو هێرشێن نوکە دهێنە سەر هەرێمێ، ب تایبەتی ب ئارمانجکرنا دامودەزگەهێن حکومی و جهێن ئەمنی و سەنتەرێن بڕیاردانێ، ناهێنە هەژمارتن وەک ب تنێ ڕووداوێن ئەمنی، بەلکو دڤێت د چوارچۆڤێ ژینگەکا هەرێمی دا بهێنە شرۆڤەکرن کو ب زێدەبوونا کێبڕکی و هەڤڕکیێ ڤە گرێدایی یە ل سەر کارتێکرنا وێ.

گرنگیا ستراتیژی یا هەرێما کوردستانێ د پلا ئێکێ دا ژ هەلکەفتا وێ یا جوگرافی دهێت، و هەبوونا سنۆرێن وێ دگەل ئیران و تورکیا، و نێزیکبوونا وێ ژ سووریا، هەڤدەم گرێدایە ب حوکمەتا فیدرالی ل بەغدا، ئەڤێ چەندێ وه‌كریه‌ کو هەرێم ببیتە خالەکا پەیوەندیێ د ناڤبەرا چەندین ژینگەهێن سیاسی و ئەمنی یێن جودا دا، هەروەسا گرنگیەکا تایبەت یا هەی ژ لایێ بازرگانی و وزە و پەیوەندیێن دەڤەرێ ڤە، ژ بلی پێگەهێ جوگرافیێ ستراتیژی، هەرێم خودان ژێدەرێن ئابووری یە، ب تایبەتی د کەرتێ وزێ دا، هەروەسا فرۆکەخانەیێن نێڤدەولەتی و ژێرخانا ئابووری و وەبەرهێنانا بیانی، لەوما سەقامگیریا هەرێمێ بۆ سەقامگیریا ئابووری یا عیراقێ و بۆ بەردەوامبوونا بزاڤا بازرگانی و وەبەرهێنانێ ل وێ دەڤەرێ گەلەک گرنگە.

گرنگیا هەرێمێ پتر ب پەیوەندیێن وێ یێن دگەل ئەمریکا و وڵاتێن ئەوروپا ڤە گرێدایە، هێزا پێشمەرگەی د شەڕێ داعشێ دا رۆلەکێ گرنگ گێڕا و هەرێما کوردستانێ ژی بوویە هەڤپشکەکێ سەرەکی د هەماهەنگیێن ئەمنی یێن نێڤدەولەتی دا ل عیراقێ، هەبوونا بەرژەوەندی و شیانێن ئەمریکا و هەڤپەیمانیا نێڤدەولەتی د چوارچۆڤێ هەرێمێ دا، وەكریه‌ کو ببیتە پشکەک ژ ژینگەکا ئەمنی کو کارتێکرنا گرژیێن نێڤبەرا زلهێزان و زلهێزێن دەڤەرێ ل سەرە، ئەڤە ژی پێگەهێ هەرێمێ و پەیوەندیێن نێڤدەولەتی د ئێک دەم دا دکەتە بیاڤەکێ ستراتیژیێ گرنگ و دەڤەرەکا بەرکەفتی یا فشاران.
پالنەرێن ب ئارمانجکرنا هەرێمێ فرەلایەنن و نه‌شێین ب تنێ ژ ئێک فاکتەری ڤە لێ بنێرین، ژ لایەکێ ڤە هەڤڕکیا ئەمریکا و ئیرانێ فاکتەرەکێ سەرەکی یە، هەڤدەم دگەل هەبوونا گرووپێن ئۆپۆزسیۆنا کوردێن ئیرانێ ل هەرێمێ، هەروەسا کێبڕکێیا هەرێمی بۆ چێکرنا کارتێکرنێ ل عیراقێ، هەروەسا ئیران هەبوونا پشکەک ژ گرووپێن کوردێن ئۆپۆزسیۆنا ئیرانێ ل هەرێما کوردستانێ وەک پرسەکا ئاساییشا نەتەوەیی دبینیت، د دەمەکێ دا پشکەک ژ هێزێن دژە ئەمریکا هەبوونا هێز و بەرژەوەندیێن ئەمریکا ل دەڤەرێ وەک ئارمانجەکێ دبینن کو دشێن د چوارچۆڤێ هەڤڕکیێن دەڤەرێ دا مفا ژێ وەربگرن، لێکنیزیکبوونا ڤان ئەگەران وه‌كریه‌ کو هەرێم روو ب ڕووی هێرشێن جودا جودا ببیتەڤە، ژ وان ژی هێرشێن فرۆکێن بێ فرۆکەڤان و مووشەکی.
بەلێ گوهۆڕینێن هەرە دیار پێکهاتینە ژ گوهۆڕینا هندەک ژ ڤان هێرشان ژ ب ئارمانجكرنا جهێن سەربازی بۆ ب ئارمانجکرنا دامەزراوەیێن حکومی و سەنتەرێن بڕیاردانێ، ب ئاوایەکێ، ب ئارمانجکرنا بارەگایەکێ حکومی یان نڤیسینگەها بەرپرسەکێ سیاسی واتایەکا جودا ژ ب ئارمانجکرنا جهەکێ سەربازی هەلدگریت، ژبه‌ر كو پەیامەکا سیاسی ل دۆر دەستهەلات و شیانا پاراستنا دامەزراوەیێن وێ دگەهینیت، هێرشکرنا سەر نڤیسینگەها مەسرور بارزانی، سەرۆکێ حکومەتا

هەرێما کوردستانێ و بارەگایەکێ ئەمنی ل هەولێرێ ل ١٧ی ته‌باخا ٢٠٢٦ێ، نموونەکا دیار یا ڤی گوهۆڕینی یە

و ژ لایێ شرۆڤەکاری ڤە، دشێین ب ئارمانجکرنا سەنتەرێن بڕیاردانێ وەک ئامرازەک بۆ فشار و راوەستاندن و نیشاندانا شیانا گەهشتنێ ب ئاستێن هەستیارێن دەستهەلاتێ تێبگەهین، ئارمانج ژ ڤان جۆرە هێرشان نە مەرجە گەهاندنا زۆرترین زیان بیت ب سەرکردایەتیێ، بەلکو پەیامەکا سیاسی یە بۆ سەرکردایەتیا سیاسی یا کوردان شیانێن پاراستنا دامەزراوەیێن خۆ نینە، ب ڤی رەنگی، هێرش دشێت ببیتە ئامرازەک بۆ کارتێکرنێ ل سەر رەفتارا سیاسی، و ببیتە پالنەرەک بۆ سەرکردایەتیێ کو دووبارە هەلسەنگاندنێ بۆ پەیوەندیێن خۆ یێن هەرێمی و نێڤدەولەتی بکەت، ژ بلی ڤێ چەندێ ژی، ب ئارمانجکرنا هەرێمێ دشێت بهێتە گرێدان ب بزاڤێن کارتێکرنێ ل سەر سروشتێ پەیوەندیێن وێ یێن دەرەکی، حوکمەتا هەرێما کوردستانێ بزاڤێ دکەت پەیوەندیێن هه‌ڤسه‌نگ دگەل ئەمریکا، تورکیا، ئیران و حوکمەتا فیدرالی بپارێزیت- سیاسەتەک کو هندەک بواران بۆ مانۆڕکرنێ ددەتێ، بەلێ د هەمان دەم دا وەلێ دکەت روو ب رووی فشارێن زلهێزێن هەڤڕک ببیتەڤە، هەر لایەنەک د وێ بزاڤێ دایە کو خاکا هەرێمێ و پەیوەندیێن وێ یێن دەرەکی نەبنە ئەگەرێ گەفێ ل سەر بەرژەوەندیێن وان، لەوما فشارێن ئەمنی دشێن ببنە ئامرازەکێ نەراستەوخۆ یێ کارتێکرنێ ل سەر هەلبژارتنێن سیاسی و ستراتیژی یێن هەرێمێ.
ل هەمبەری ڤان ئالنگارییان دا، حوکمەتا هەرێمێ دشێت پشتبەستنێ ل سەر چه‌ندین میکانیزمان بکەت بۆ پاراستنا ئاساییش و سەقامگیریا خۆ، ل پێشەنگا وێ، ب هێزکرنا شیانێن هێزێن پێشمەرگەی و خزمەتگۆزارییێن ئەمنی و بلندکرنا ئاستێ پاراستنا دامودەزگەهێن حکومەتێ و سەنتەرێن بڕیاردانێ و ژێرخان و پێشخستنا شیانێن بەرهنگاربوونا فرۆکێن بێ فرۆکەڤان و مووشەکان، سروشتێ هێرشێن ڤان دووماهیان دیار کریە کو رێکارێن ئەمنی یێن کلاسیکی نە بەسن، ئەڤێ چەندێ ژی وه‌كریه‌ کو پێشخستنا سیستەمێ ئاگەهدارکرنا پێشوەختە، بەرگریا ئاسمانی و پاراستنا ژێرخانێ پێدڤی بیت.
بەلێ ئاساییشا سەربازی ب تنێ نە چارەسەریا دووماهیێ یە، چونکی پشکەک ژ گەفێن ل سەر هەرێمێ ژ ئەگەرێن سیاسی و هەرێمی سەرچاوە دگرن، لەوما هەماهەنگی دگەل حوکمەتا فیدرالی ل بەغدا ئامرازەکێ چارەنڤیسسازە د ستراتیژیا ئەمنی دا.
هەرێما کوردستانێ پشکەکه‌ ژ عیراقێ و هەر هێرشەکا ل سەر خاکا وێ بهێتە کرن، د هەمان دەم دا هێرشە بۆ سەر خاکا عیراقێ، د ئەنجام دا، ب هێزکرنا هەڤکاریێ د ناڤبەرا بەغدا و هەولێرێ دا د بیاڤێن وەک ئاساییشا سنۆران، پاراستنا ئاسمانی، هەڤپشکیا هەوالگیری و پاراستنا ژێرخانا گرنگ، دشێت شیانێن فاكته‌رێن دەرەکی کێم بکەت بۆ بکارئینانا خاکا عیراقێ وەک گۆڕەپانەک بۆ هەڤڕکیێ.
هەروەسا لایەنێ دپلۆماسی ژی ب هەمان ئاوا گرنگە، هەرێم نەشێت ب تنێ ژ لایێ سەربازی ڤە بەرهنگاری زلهێزێن مەزن یێن دەڤەرێ ببیت، لەوما بۆ پاراستنا پەیوەندیێن سیاسی دگەل بەغدا، واشنتۆن، وه‌لاتێن ئەوروپا و دەولەتێن جیران، گەلەک گرنگه‌ سیاسەتەکا پراگماتیک بکاربینیت کو خۆ ژ ده‌ستێوه‌ردانا راستەوخۆ د هەڤڕکیێن هەرێمی دا دوور بێخیت و د هەمان دەم دا مافێ هەرێمێ و عیراقێ بۆ پاراستنا خاک و دامەزراوەیێن وان دووپات بکەت.
ل دووماهیێ دێ بێژین گرنگیا هەرێما کوردستانێ د ئێك ده‌مدا ژێدەرێ ب هێزی و ژێدەرێ لاوازیا وێ یە، هەلکەفتا جوگرافی و ژێدەرێن ئابووری و پەیوەندیێن نێڤدەولەتی و رۆلێ وێ یێ ئەمنی، بوویه‌ ئه‌گه‌ر کو ببیتە كاره‌كته‌ره‌كێ بەرچاڤ ل دەڤەرێ، بەلێ د هەمان ده‌مدا بوویه‌ ئه‌گه‌ر کو یا بەرهەڤ بیت بۆ کاردانەڤەیێن هەڤڕکیێن دەڤەرێ، هەروەسا پالنەرێن ب ئارمانجکرنا وێ، ل پال پرسا گرووپێن ئۆپۆزسیۆنا کوردێن ئیرانێ، د ناڤ بەرژەوەندی و هەژموونا ئیران، ئەمریکا، تورکیا و عیراقێ دا بەرجەستە بوویە.

Share this:

  • Share on Facebook (Opens in new window) Facebook
  • Share on Threads (Opens in new window) Threads
  • Share on Telegram (Opens in new window) Telegram

Like this:

Like Loading…
ShareTweet
Previous Post

دادگەها بلند یا فیدرالی پێنج سکالا ل دژی هەرێما کوردستانێ رەتکرن

دوماهی پۆست

هەرێما کوردستانێ د هەڤکێشەیا ئاساییشا دەڤەرێ دا

هەرێما کوردستانێ د هەڤکێشەیا ئاساییشا دەڤەرێ دا

2026-08-19
دادگەها بلند یا فیدرالی پێنج سکالا ل دژی هەرێما کوردستانێ رەتکرن

دادگەها بلند یا فیدرالی پێنج سکالا ل دژی هەرێما کوردستانێ رەتکرن

2026-08-19
بالیۆزخانا عێراقێ ل لیبیا: 36 کۆچبەرێن دیتر یێن کورد ل لیبیا هاتینە دیتن و دێ هێنە ڤەگەراندن

بالیۆزخانا عێراقێ ل لیبیا: 36 کۆچبەرێن دیتر یێن کورد ل لیبیا هاتینە دیتن و دێ هێنە ڤەگەراندن

2026-08-19
ڕازیبوون لسه‌ر بجهئینانا 18 پڕۆژێن كه‌رتێ وه‌ربه‌رهێنانێ و پیشه‌سازیێ هاته‌ كرن

ڕازیبوون لسه‌ر بجهئینانا 18 پڕۆژێن كه‌رتێ وه‌ربه‌رهێنانێ و پیشه‌سازیێ هاته‌ كرن

2026-08-19
سەرۆك بارزانی: دڤێت دەستكەفتا سەرهلدانێ بپارێزین

سكرتارییه‌تا سه‌رۆك بارزانی: هیڤیدارین هه‌موو لایه‌ن بزاڤان بۆ پاراستنا به‌رژه‌وه‌ندییێن گه‌لێ كوردستانێ بكه‌ن

2026-08-19
وەزارەتا پەروەردێ: قوتابییێن پۆلا 12ـێ نوكه‌ دشێن ناڤ و جهێن خۆ یێن ئه‌زموونان ببینن

ئەزموونێن 25/8 هاتنە پاشخستن

2026-08-19
  • دھوك TV
  • روژناما ئەڤرۆ
  • رادیۆیا دهۆك
  • Radio Garden
  • كوڤارا سڤۆره‌
پەیوەندی : 07507464554 

© 2021 دیزاین - هه‌موو ماف ژ بۆ مالپه‌رێ ئاژانسا خانی پاراستینه‌.

No Result
View All Result
  • سه‌ره‌كی
  • ناڤخۆ
  • كوردستانى
  • رۆژهه‌لاتا ناڤین
    • ئیراقی
    • توركیا
    • ئیران
    • سووریێ
  • جیهانی
  • ئابوور
  • وه‌رزش
  • هه‌مه‌ره‌نگ
    • ساخله‌می
    • جڤاكی
    • ئه‌ده‌ب و هۆنه‌ر
    • هه‌مه‌ره‌نگ
  • بەرنامە
    • ساخلەمی
  • ڤیدیۆ
    • راپۆرت
    • فیچه‌ر
  • گۆتار
  • په‌رتووك

© 2021 دیزاین - هه‌موو ماف ژ بۆ مالپه‌رێ ئاژانسا خانی پاراستینه‌.

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In

Add New Playlist

%d